THE FOUNTAINHEAD – WHO ARE YOU?

của Hânn Nguyễn
2480 views
 Reviewer: Hân Nguyễn.
Book: The Fountainhead – Suối Nguồn
Author: Ayn Rands

It does not matter that only a few in each generation will grasp and achieve the full reality of man’s proper stature – and that the rest will betray it. {…} The rest are no concern of mine; it is not me or The Fountainhead that they will betray: it is their own souls.”

      Trước khi đến với Suối Nguồn, tự bản thân tôi đã rất nhiều lần tự hỏi chính mình những câu hỏi tưởng như vô ngàn khó khăn và, khó lòng mà, trả lời trọn vẹn hay ngay tự trong chính câu hỏi của tôi đã bao hàm một câu hỏi khác cần được giải đáp.      

Tôi là ai?”

“Tôi tồn tại vì lí do gì?”     

“Vì sao tôi là chính tôi chứ không phải ai khác?”    

“Vì sao tự ý chí tôi tồn tại trong tôi, nếu tôi là một cái gì đó khác, ý chí tôi có khác đi?”    

“Cái gì làm tôi khác biệt giữa tôi với người khác?”             

         Khi mở đầu The Fountainhead, Ayn Rand đã viết:

“I do not mean to imply that I knew, when I wrote it, that The Fountainhead would remain in print for twenty-five years. I do not think of any specific time period. I knew only that it was a book that ought to live. It did.”

       Trong cách viết của Ayn Ran có tinh thần rất rõ ràng từ khi bắt tay viết Suối nguồn, rằng quyển sách của bà sẽ sống, và nó đã làm được, không phải là hai-mươi-lăm-năm mà hơn ba-phần-tư thế kỉ, quyển sách vẫn sừng sững, và sẽ còn tiếp tục lâu hơn thế, như bất kì tác phẩm vĩ đại nào khác đã tồn tại, để đem mọi tư tưởng và soi sáng cho thế hệ sau. 

       Có một điều mà tôi đã thốt lên khi đọc những dòng mà Ayn Rand viết: phải rồi, tôi đã sống suốt 20 năm, để chờ đến lúc này, được chạm tay vào Suối Nguồn và tìm thấy niềm tin của chính mình về… chính mình.

Suối Nguồn

Suối Nguồn


      Sách có bán tại Tiki phiên bản 2014: Giá 181k (tuy nhiên, tôi lại thích bản cũ hơn, thứ nhất vì chất liệu giấy, thứ hai vì bìa bản cũ cảm giác nhẹ nhàng đẹp tinh tế hơn!) 

      Suối nguồn là một bản án, một bản án được tuyên hai lần với hai tâm thế khác nhau, với quá trình ngộ ra gần một thập kỉ.

      Howard Roark, kẻ đã chiến đấu để làm sáng tỏ mọi điều, mà không, anh ta chẳng làm gì ngoài sống: anh ta đã đang và sẽ sống, như Anh-muốn-là, không phải để cười nhạo mà là để chứng minh cho những kẻ-sống-thứ-sinh đã phản bội linh hồn của tự nó.         

      Người ta sẽ tìm thấy mình ở đâu đó, trong tất cả những nhân vật ở Suối Nguồn. Tôi có thể khẳng định, Suối Nguồn không có nhân vật chính, tất cả các tuyến nhân vật tương tác với nhau, ảnh hưởng và thể hiện chính họ, cuộc đời họ, rành mạch và rõ ràng dưới ngòi bút của Ayn Rand.         

      Tôi có thể  tìm thấy mình ở Howard Roark, tôi cũng tìm thấy mình ở Dominique Fracon, ở Peter Keating, ở Ellsworth M.Toohey.

       Chúng ta có thể là bất cứ hiện thân của nhân vật nào đó trong quyển sách vào những thời điểm khác nhau trong cuộc đời của mình. Tìm thấy cái tôi mạnh mẽ, hoang tàn, say mê, độc lập và vô cùng chính trực từ Roark; tìm thấy cái tôi kiêu ngạo kinh mạn và châm biếm từ Dominique, nhưng rồi cô sống đầy khao khát, trần trụi và đầy lòng tự trọng, sự tổn thương mong manh của người phụ nữ trước người đàn ông của mình; ở Peter sự nhẫn nhịn, thủ đoạn và tìm kiếm hạnh phúc mòn mỏi cả đời; hay sự “vị nhân sinh”, cái kinh tởm và mục ruỗng của một con thú lấy linh hồn đồng loại để tiêu khiển ở M.Toohey.

         Tôi có cảm tưởng, đã đọc hết cuộc đời của một người, đối mặt với tất cả nỗi khổ, đối mặt với từng nhân vật trong quyển sách. Tôi hồ như có thể nhìn họ di chuyển, tôi nghe được hơi thở của họ: họ đang sống tồn tại giữa lòng chúng ta.

          M.Toohey đã nói những điều khủng khiếp nhất nhưng là đúng nhất về một con người:

“Nếu anh không còn ý chí sống, mong muốn của anh là được hi sinh vì đồng loại mình, ai cũng phải sống vì số đông muốn anh là như thế, và ta thì điều khiển chúng, chúng còn gì để chống lại ta? Không gì cả, chúng đã mất ý chí linh hồn mình, và ta sẽ thống trị chúng, sai bảo chúng, gieo rắc và điều khiển chúng như những gì ta muốn. Anh cũng vậy Peter,..”         

       Roark đã luôn đúng, anh ta sẽ mãi đúng bởi phiên tòa cuối cùng, anh ta đã “vô tội”.

image

          Anh ta vô tội vì bảo vệ chính cái tôi của mình, anh ta không phải là ai khác. Không ai trong cuộc đời này là mục đích sống của anh ta, không của cải vật chất nào là niềm tin của anh ta, anh ta không chấp nhận sự chắp vá, chấp nhận lí tưởng hay chính công trình của mình bị bôi khuyết.           

           Mỗi phần trên cơ thể Anh là từng phần riêng lẻ, không phải là của chung, của ai trong số đồng loại anh; nên tác phẩm của Anh tự thân nó sẽ là lí tưởng, là con người và là chính anh, không nhân nhượng, không cộng tác để điểm xuyết bất kì lí tưởng, màu sắc hay cá nhân nào khác ngoài anh. Anh tạo ra công trình của mình, vì anh muốn chúng được tạo ra, không vì lẽ gì, không vì ai.  

         Nó sẽ là niềm tự hào, là món quà cho chính bản thân. Khi mà chính mình tạo ra nó, tạo ra nó, chứ không phải là sao chép, là chắp vá. Không một chi tiết nào bị lỗi trong cuộc đời của chính mình, khi mình đã sống là mình, sống như cách tự thân tôi muốn được sống chứ không phải ai khác muốn.          

         Cái chạm tay đầu tiên của Chúa trời cho loài người, cái chạm tay của tư duy (*Kinh thánh, Adam và Eva). Vì vậy mỗi một người là một quan điểm sống, một cá thể duy nhất độc lập với một số đông tập thể. Hội đồng và số đông chỉ sẽ luôn cho những quyết định, những phán luận theo tỉ suất trung bình. Và nếu con người nhân tỉ suất bình quân của tư duy với nhau, thì sẽ chẳng còn gì nữa, ngoài cái chung chung bình bình. Nếu con người chỉ sống một cuộc sống như thời nguyên thủy?

           Con người mất hàng nghìn để tiến hóa về tư duy và độc lập hóa chính mình. Vậy mà, chúng ta thỏa mãn với đám đông, chúng ta hô hào với họ. Vậy ai sẽ chịu tạo ra cái khác biệt? Ai sẽ là người sử dụng tư duy của mình để sáng tạo, chứ không phải sao chép và sống như cỗ máy, sống như những gì mình thừa hưởng và chấp nhận chắp vá những gì đã được sáng tạo ra? Làm sao có ô tô, nếu không có người tạo ra chiếc bánh xe đầu tiên. Và tất cả các sản phẩm sau đó, xe ngựa xe máy,… đều từ một chiếc bánh xe; và ai còn dám tiên phong nếu cộng đồng họ không chấp nhận sự khác biệt? Nếu mười năm nữa, không một đứa trẻ nào tự hỏi rằng, tại sao chúng phải học, tại sao chúng đang sống, chỉ tiếp nhận, chỉ tư duy như những cỗ máy sử dụng những cái đã có, thì cái gì sẽ phát triển?

Chúng ta là họ, hay chúng ta là chính chúng ta?

            Rồi tôi đa bắt gặp Roark là một kẻ… vô lại. Bởi hắn quá giỏi, bởi hắn biết hắn muốn làm gì, hắn biết hắn sẽ làm gì và hắn biết hắn là ai. Hắn làm tôi quá đỗi thèm khát, bởi cái ngông cuồng tự phụ của chính Hắn về nhân sinh quan của hắn. Hắn không sợ ai, hắn không sợ sự nghèo khổ vì tay hắn làm ra tiền, hắn không sợ sự khinh miệt của bất kì ai, hắn không bao giờ ngoái nhìn hay biết hối hận.              

            Vì chính hắn biết hắn đang hạnh phúc khi được là hắn, hắn không từ chối được tồn tại là hắn, được cống hiến như Howard Roark. Hắn không phản bội chính mình vì bất kì lí do nào. Hắn dửng dưng với tất thảy, hắn yêu cách hắn sống hơn tất thảy.              

           Nhưng sao mà không đau khổ khi hắn bị khước từ, bị đạp đổ, bị khinh miệt bị dày xéo bởi chính đồng loại hắn? Nhưng hắn biết, Roark biết hắn không thể phản bội chính hắn, điều đó còn kinh khủng hơn bất kì nỗi đau nào khác, khi hắn chấp nhận buông tay đầu hàng.               

Chí ít một lần, và tốt nhất cả đời này, tôi mong mình được sống tự do là như thế.

 

             Tôi cũng tin rằng sẽ có lúc tôi, hay bất cứ ai, là một Dominique Francon, biết rõ cái mà ta phải đối mặt, biết rõ cái giá của việc mình được sống là chính mình, nhưng không thể chịu đựng, nhưng đau đớn và từ chối nỗi đau ấy. Dominique chọn cách sống cùng với những gì không phải là của mình, với những gì cô căm ghét – khinh miệt, với những con người rỗng tuếch. Cô phải trả giá để được tự do, để đủ dũng cảm và không quay lưng với chính mình, 7 năm.

Suối Nguồn

The Fountainhead – Suối Nguồn


“Ai đó phải soi gương để thấy mình mỗi sáng đấy thôi, nhưng không phải anh luôn thấy mình mỗi ngày từ những người xung quanh anh sao? Anh muốn cái qui chuẩn đó áp lên tất thảy những con người khác, vợ anh phải thật đẹp, thật khéo, biết nấu nướng và lấy lòng anh. Và khi bảo vợ anh nêu ý kiến thì anh không chấp nhận được, bởi cô ấy nói những lời thật lòng, bởi vì cô ấy muốn nói thứ cô ấy nghĩ, làm thứ cô ấy muốn được làm. Anh hạnh phúc không Peter, khi tất thảy mọi người ghen tỵ và nói anh hạnh phúc? Anh có hạnh phúc không, dù tôi chỉ là con búp bê biết đi, thở và sống như vợ anh, như anh muốn?”

          Hoặc ai đó sẽ như Peter, ngẫu nhiên tìm thấy niềm đam mê đã lãng quên của mình từ rất lâu ở đâu đó đang âm ỉ, trong những phút cuối đời. Bởi Peter đã tưởng rằng, hạnh phúc sẽ tới, khi hắn thành công, hắn có tiền, nhà đẹp và vợ. Hắn đã chờ đợi khoảnh khắc ấy, nhưng chúng không bao giờ tới. Hắn quên rằng, hắn chưa bao giờ tư duy, hắn chưa bao giờ yêu thích công việc của chính mình – hắn làm chúng vì đó là điều duy nhất cho hắn danh vọng, sự ổn định và hạnh phúc. Khoảnh khắc hắn rệu rã, hắn run rẩy chìa ra cho Roark, kẻ mà hắn căm ghét cả đời, cũng là kẻ hắn bám vào, những bức vẽ bằng màu, do hắn tự vẽ bằng niềm vui nhỏ bé của yêu thích, tôi nghĩ, hắn biết đã quá trễ. Thứ hắn cần là sự tha thứ, của chính hắn.

          Còn đến hai nhân vật nữa tôi muốn nói tới ở đây, nhưng hãy để sau, khi tôi thực sự hiểu được cách họ tư duy, qua từng chữ của Ayn Rand miêu tả. Hẳn tôi sẽ đọc lại để đào sâu về những kẻ như thế, tuy nhiên, không phải bây giờ.        

           Hơn 1000 trang, không phải cho những người thiếu kiên nhẫn. Cuộc chiến cho chính bản thân mình luôn là cuộc chiến dài nhất, căng thẳng nhất và xứng đáng nhất cho những ai thực sự hiểu và đang sống vì mình, vì kiếm tìm sự thật về những điều mình đang làm, về hạnh phúc của chính mình.          

           Nếu không phải là bây giờ, vậy thì khi nào?          

            Tôi chỉ có thể nói:  

    “Chúc ai đọc bài viết này sẽ may mắn trong hành trình đơn độc ấy.

    Chúc chính tôi làm được những điều mình mong muốn.”

Viết bình luận tại đây

* By using this form you agree with the storage and handling of your data by this website.

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're fine with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More